Als werkgever in transport en logistiek wil je één ding zeker weten: dat jouw team veilig werkt én dat jij als werkgever aan de wet voldoet. Maar wat is nu eigenlijk verplicht? En wat is “verplicht in de praktijk” zonder dat de wet het letterlijk zegt?
Dat is niet altijd even duidelijk. In deze blog zetten we het voor je op een rij, eerlijk, concreet en zonder vakjargon.
Waarom is dit zo verwarrend?
De Arbowet schrijft niet altijd voor wélk certificaat een medewerker moet hebben. Wat de wet wél zegt, is dat werkgevers verplicht zijn om te zorgen voor een veilige werkomgeving en aantoonbaar deskundige medewerkers. Hoe je dat aantoont, mag je als werkgever grotendeels zelf bepalen.
In de praktijk betekent dit dat een erkend certificaat bijna altijd de beste en veiligste manier is om aan te tonen dat een medewerker deskundig is. Zeker als er een incident of ongeluk plaatsvindt.
Heftruck, Reachtruck, EPT en Stapelaar
Een van de meest gestelde vragen: is een heftruckcertificaat verplicht?
Het korte antwoord: nee, niet wettelijk. Maar de Arbowet verplicht werkgevers wél om ervoor te zorgen dat medewerkers aantoonbaar bekwaam zijn bij het bedienen van intern transportmaterieel. Zonder bewijs van deskundigheid loop je als werkgever grote risico’s:
- Je kunt aansprakelijk worden gesteld bij een ongeval
- De Inspectie SZW kan boetes opleggen
- Je verzekeraar kan een schadeclaim weigeren
Een erkend heftruckcertificaat is daarmee in de praktijk onmisbaar, ook al staat het niet letterlijk in de wet. Hetzelfde geldt voor de Reachtruck, EPT en Stapelaar.
Hoe lang is het certificaat geldig? Een heftruckcertificaat is doorgaans 5 jaar geldig. Daarna is een herhalingstraining nodig om het te verlengen.
VCA Basis en VOL
VCA staat voor Veiligheid, gezondheid en milieu Checklist Aannemers. Het is een certificaat dat aantoont dat iemand kennis heeft van veilig werken in risicovolle omgevingen.
Is VCA wettelijk verplicht? Nee. De Arbowet schrijft geen VCA-certificaat voor. Maar in de praktijk eisen veel opdrachtgevers in de bouw, industrie en transport het wél, soms is het zelfs een harde voorwaarde om überhaupt aan de slag te mogen op een werklocatie.
VOL-VCA — voor leidinggevenden en zzp’ers met een aansturende rol
VCA Basis — voor uitvoerende medewerkers
Een VCA-certificaat is 10 jaar geldig.
Code 95
Code 95 is wél wettelijk verplicht — en dat geldt voor alle beroepschauffeurs met een rijbewijs C of D. Zonder geldig Code 95-pasje mag een chauffeur zijn voertuig beroepsmatig niet besturen.
Code 95 wordt behaald via nascholing: in 5 jaar tijd moet een chauffeur 35 uur aan erkende nascholing volgen. Daarna start de cyclus opnieuw.
Voor werkgevers betekent dit: houd de Code 95-data van al je chauffeurs goed bij. Een verlopen Code 95 betekent dat een chauffeur direct aan de kant staat.
ADR
ADR is de internationale regelgeving voor het vervoer van gevaarlijke stoffen over de weg. Een ADR-certificaat is wettelijk verplicht voor iedereen die betrokken is bij het transport van gevaarlijke stoffen — denk aan chauffeurs, maar ook aan bepaalde logistieke functies.
Er zijn verschillende ADR-categorieën, afhankelijk van het type gevaarlijke stof. Een ADR-certificaat is 5 jaar geldig en moet daarna worden vernieuwd.
BHV — Bedrijfshulpverlening
BHV is wél wettelijk verplicht. Artikel 15 van de Arbowet stelt duidelijk dat iedere werkgever verplicht is om bedrijfshulpverlening te organiseren en één of meer BHV’ers aan te wijzen. Dit geldt al vanaf het moment dat je één medewerker in dienst hebt.
BHV’ers moeten in staat zijn om te handelen bij:
- Brand
- Ongevallen op de werkvloer
- Medische noodsituaties
- Ontruiming van het gebouw
Hoeveel BHV’ers je nodig hebt, hangt af van de grootte van je bedrijf en de risico’s die er spelen. Dit wordt vastgesteld via de Risico-Inventarisatie en Evaluatie (RI&E).
Een BHV-certificaat heeft geen vaste wettelijke geldigheidsduur, maar BHV’ers moeten altijd aantoonbaar bekwaam zijn. In de praktijk wordt een jaarlijkse herhalingstraining sterk aangeraden.
Overzicht: verplicht of niet?
| Certificaat | Wettelijk verplicht? | Geldigheid |
|---|---|---|
| Heftruck / Reachtruck / EPT / Stapelaar | Nee, maar deskundigheid wel | 5 jaar |
| VCA Basis / VOL | Nee, maar vaak geëist door opdrachtgevers | 10 jaar |
| Code 95 | Ja | 5 jaar (35 uur nascholing) |
| ADR | Ja, bij transport gevaarlijke stoffen | 5 jaar |
| BHV | Ja | Jaarlijkse herhaling aanbevolen |
Wat als een certificaat verloopt?
Of een certificaat nu wettelijk verplicht is of niet, als het verloopt zonder dat er een geldig alternatief is, loop je als werkgever risico. Bij een incident of inspectie moet je kunnen aantonen dat je medewerkers aantoonbaar deskundig zijn en veilig kunnen werken.
De slimste aanpak: plan herhalingstrainingen ruim van tevoren in en wijs één aanspreekpunt aan binnen je organisatie dat alle certificaten bijhoudt.
Trainingen bij BACE Academy
Bij BACE Academy verzorgen we erkende veiligheidstrainingen voor transport en logistiek, van heftruck tot BHV en VCA. Onze trainingen zijn praktijkgericht, zodat medewerkers niet alleen het certificaat halen maar ook echt veilig kunnen werken.
Bekijk al onze trainingen via: Onze opleidingen en trainingen- BACE
👉 Meer informatie en aanmelden: www.bace.nl
💬 Direct contact via WhatsApp: https://wa.me/message/3Y54KOGQSCDHH1

